web.gov.pl

Usługi przetwarzania danych na odległość, czyli czym właściwie jest "cloud computing"?

Cloud computing, z ang. "przetwarzanie w chmurze", to model oprogramowania oparty na użytkowaniu usług dostępnych w całości na serwerach zewnętrznych firm. Idea cloud computingu polega na działaniu wszystkich aplikacji w Internecie, a niezbędne dla użytkownika są jedynie przeglądarka i szybkie łącze internetowe.         

Możemy wyróżnić trzy główne modele dostarczania klientowi usług w ramach chmury.

IaaS, czyli infrastruktura jako usługa (od ang. Infrastructure as a Service), to model w którym usługodawca dostarcza klientowi infrastrukturę informatyczną - sprzęt, oprogramowanie i serwisowanie. Usługobiorca otrzymuje serwery, przestrzeń dyskową lub określony zasób pamięci i mocy przerobowej, ale sprzęt nie jest u niego instalowany.

PaaS, czyli platforma jako usługa (od ang. Platform as a Service), to model, w którym ma miejsce sprzedaż gotowego, często dostosowanego do potrzeb użytkownika, środowiska pracy. Usługobiorca nie musi dokonywać zakupu sprzętu, ani oprogramowania, bo korzysta z wszystkich programów ulokowanych na serwerach dostawcy. Usługobiorca uzyskuje dostęp do interfejsu przez klienta (np. przeglądarkę internetową) i może z niego korzystać z dowolnego komputera podłączonego do internetu.

Saas, czyli oprogramowanie jako usługa (z ang. Software as a Service), to model, w którym usługodawca udostępnia oprogramowanie. Użytkowane aplikację są wynajmowane i działają na serwerach dostawcy. Usługobiorca otrzymuje do nich dostęp, który nie wymaga licencji.

Cloud computing rozwija się od kilku lat w dość szybkim tempie, a samo pojęcie nabiera coraz szerszego znaczenia. Z tego typu rozwiązań korzystają przede wszystkim klienci korporacyjni, ale cloud computing coraz częściej trafia do zwykłego użytkownika komputera.

Głównym powodem, dla którego cloud computing zyskuje na popularności są przede wszystkim koszty. Wielkie korporacje wydające ogromne sumy na oprogramowanie, sprzęt komputerowy, obsługę i serwisowanie doszły do wniosku, że zamiast opłacać armię informatyków łatwiej i taniej będzie zlecić utrzymywanie infrastruktury informatycznej firmom zewnętrznym.

- Dotychczas założenie firmy wiązało się z kosztownymi działaniami np. zakupem serwerów, powierzchni itp. Teraz serwery można wynająć - przez co nie ponosimy kosztów obsługi - i przechowywać tam nasze informacje i dane, a bieżącą działalność firmy można oprzeć na aplikacjach webowych – czyli nie musimy kupować i instalować oprogramowania na dziesiątkach komputerów. W ten sposób przenosimy zarządzanie firmą do internetu. To naprawdę jest tańsze, szybsze i łatwiejsze. - mówi Bruno Giussani, wykładowca Instytutu Technologii w Lozannie.

Jednak według ekspertów dostawcy tego typu rozwiązań muszą skupić się nad kilkoma zagadnieniami związanymi głównie z bezpieczeństwem i niezawodnością, zanim będą mogli liczyć na szersze grono użytkowników.

W badaniach przeprowadzonych przez IDC pod koniec zeszłego roku, w których wzięło ponad 250 respondentów reprezentujących zarządy przedsiębiorstw i IT, wskazywano na następujące powody ostrożnego podejścia do cloud computingu: bezpieczeństwo, niezawodność, wydajność, możliwe wysokie koszty i brak standardów współdziałania. Jednocześnie wśród głównych korzyści wymieniano szybsze wdrożenie, koszty powiązane ściśle z użytkowaniem i mniejsze zapotrzebowanie na własny personel IT.
Ankietowani zarządcy IT wskazywali także na fakt, że tego typu model zachęca do standaryzacji systemów, a jednym z największych źródeł kosztów i złożoności IT jest rozrastanie się nadmiarowej funkcjonalności, systemów i aplikacji, często niekontrolowane w wielu organizacjach. Natomiast cloud computing tworzy się w oparciu o standaryzowane systemy współdzielone.

Jak twierdzą analitycy firmy Garner, jedną z konsekwencji przeniesienia środków na obsługę zewnętrznych dostawców rozwiązań informatycznych będzie likwidacja firmowych działów IT.

Wzrost popularności usług cloud computing w znaczący sposób odbije się na budżetach wielu korporacji. Skoro będą one chciały korzystać z usług firm zewnętrznych, to konieczna będzie realokacja planowanych inwestycji i kosztów. W największym stopniu może się to odbić na pracownikach działów IT, którzy przynajmniej w części staną się zbędni lub będą musieli się przekwalifikować.

Źródło: "Gartner's Top Predictions for IT Organizations and Users, 2010 and Beyond: A New Balance", http://www.salesforce.com/, http://www.networld.pl/, http://pl.wikipedia.org/ , wywiad z Bruno Giussanim podczas Ogólnopolskiego forum e-biznesu, 20.10.2009 r. http://www.web.gov.pl/publikacje/wywiady/271_391_biznes-w-chmurach-rozmowa-z-bruno-giussanim.html 

słowa kluczowe: cloud computing, paas, iaas, saas, przetwarzanie w chmurze, chmura